Met de Natuurschoonwet 1928 (NSW) wil de overheid via fiscale voordelen het natuurschoon en cultureel erfgoed op landgoederen behouden en versterken. Met de bijdragen kunnen beheerders bos en natuur aanleggen, het landgoed beheren en openstellen voor het publiek.

De belastingvoordelen worden intensief gebruikt, maar niet alleen voor landgoederen. Er zijn ook 45 golfbanen die gebruik maken van de voordelen. En er zijn landgoederen die niet opengesteld worden voor het publiek. Daarom diende Tweede Kamerlid Stientje van Veldhoven in 2013 een motie in. Ze wil dat de regeling zich meer richt op het bevorderen en beschermen van de landgoederen. Het Ministerie van Economische Zaken liet een beleidsevaluatie uitvoeren. Dat rapport verscheen in 2014. In oktober reageerde staatssecretaris Martijn van Dam via een kamerbrief.

Natuurschoonwet

Van Dam schrijft dat de NSW van groot belang is voor de instandhouding van landgoederen en voor het behoud van het op deze landgoederen voorkomende natuurschoon. Het is een nuttig instrument, maar op sommige onderdelen acht hij actualisering wenselijk. Zo wil hij de regels voor golfbanen aanscherpen.

Voor de NSW bestaat een landgoed uit een aangesloten oppervlakte van minimaal 5 hectare die voor ten minste 30% bestaat uit bos of natuurterrein. Opstallen kunnen ook deel uitmaken van het landgoed, mits ze geen inbreuk maken op het natuurschoon. Ook kleinere oppervlakten kunnen gelden als landgoed als er een nauwe historische band bestaat met een aangrenzend landgoed. Buitenplaatsen met een kasteel of landhuis van voor 1850 en de daarmee verbonden historische tuin van minimaal 1 ha kunnen ook als landgoed gelden. De regeling kan ook gebruikt worden voor nieuw aangelegde landgoederen die aan de eisen voldoen.

Golfbanen

De regeling moet op sommige punten aangepast worden. Golfbanen moeten echt een bijdrage leveren aan natuurschoon. De golfbanen die onderdeel zijn van een groter landgoed leveren vaker meer natuurschoon op dan golfbanen die geen onderdeel uit maken van een landgoed. Van Dam wil de regeling voor golfbanen aanscherpen. En voor nieuwe landgoederen worden de regels ook aangescherpt.

Nieuwe landgoederen

Sinds 2007 zijn er 530 nieuwe landgoederen ontwikkeld met een gemiddelde grootte van tussen de 9 en 10 ha. Op deze nieuwe landgoederen is ongeveer 2.500 ha nieuw bos en natuur aangelegd Vaak wordt precies voldaan aan de minimumeis van bos en natuur. Soms zijn er twijfels over de kwaliteit van de nieuwe natuur die voornamelijk uit halfnatuurlijk grasland bestaat. Het plan is dat nieuwe landgoederen niet meer op basis van tekeningen maar pas na realisatie onder de NSW mogen vallen. En de eisen aan de kwaliteit van natuur worden aangescherpt.

(Foto Clingendael, Bron Pixabay)

Aanpassing natuurschoonwet voor landgoedeigenaren